Ανάκτηση δεδομένων από εξωτερικό δίσκο – Πως γίνεται

Ανάκτηση Δεδομένων από Εξωτερικό Δίσκο – Πώς Γίνεται και Πότε Χρειάζεται Επαγγελματίας

Οι εξωτερικοί σκληροί δίσκοι αποτελούν ένα από τα πιο δημοφιλή μέσα αποθήκευσης για φωτογραφίες, βίντεο, επαγγελματικά αρχεία και προσωπικά δεδομένα. Όμως, όπως κάθε ηλεκτρονική συσκευή, είναι ευάλωτοι σε βλάβες. Ένα απλό χτύπημα, λάθος αποσύνδεση ή λογισμικό σφάλμα μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια πρόσβασης στα δεδομένα.

Η ανάκτηση δεδομένων από εξωτερικό δίσκο είναι μια διαδικασία που απαιτεί προσοχή, σωστή διάγνωση και, σε αρκετές περιπτώσεις, εξειδικευμένο τεχνικό εξοπλισμό. Παρακάτω θα μάθεις αναλυτικά πώς γίνεται η διαδικασία, πότε μπορείς να ενεργήσεις μόνος σου και πότε είναι απαραίτητη η βοήθεια επαγγελματία.

Γιατί χάνονται τα δεδομένα σε έναν εξωτερικό δίσκο

Οι εξωτερικοί δίσκοι συνδυάζουν τεχνολογία σκληρού δίσκου (HDD ή SSD) με σύνδεση USB. Επομένως, είναι εκτεθειμένοι τόσο σε μηχανικά όσο και λογισμικά προβλήματα. Οι πιο συνηθισμένες αιτίες απώλειας δεδομένων είναι:

1. Λανθασμένη αφαίρεση από τον υπολογιστή χωρίς “ασφαλή κατάργηση συσκευής”.
2. Πτώση ή χτύπημα που προκαλεί ζημιά στην κεφαλή ή στα platters.
3. Κατεστραμμένο καλώδιο ή θύρα USB.
4. Κακόβουλο λογισμικό ή ιός που αλλοιώνει τη δομή του συστήματος αρχείων.
5. Αποτυχία αναγνώρισης από το λειτουργικό σύστημα (Windows ή Mac).
6. Φθορά με την πάροδο του χρόνου, ειδικά σε δίσκους που χρησιμοποιούνται συχνά.

 Πώς γίνεται η ανάκτηση δεδομένων

Η διαδικασία εξαρτάται από το είδος της βλάβης – αν είναι λογική (software) ή φυσική (hardware).

🔹 1. Διάγνωση του προβλήματος

Το πρώτο βήμα είναι να κατανοηθεί το είδος της βλάβης:

• Αν ο δίσκος αναγνωρίζεται αλλά δεν ανοίγει, συνήθως πρόκειται για λογική βλάβη.
• Αν δεν αναγνωρίζεται καθόλου, κάνει θόρυβο ή δεν περιστρέφεται, τότε υπάρχει φυσική ζημιά.

Ο τεχνικός (ή εσύ αρχικά) μπορεί να ελέγξει μέσω Disk Management (Windows) ή Disk Utility (Mac) αν ο δίσκος φαίνεται στο σύστημα.

🔹 2. Ανάκτηση σε περίπτωση λογικής βλάβης

Αν ο εξωτερικός δίσκος λειτουργεί μηχανικά αλλά δεν ανοίγουν τα αρχεία, η ανάκτηση μπορεί να γίνει με τη βοήθεια ειδικού λογισμικού.

Τα πιο γνωστά εργαλεία είναι:

• Recuva
• EaseUS Data Recovery Wizard
• R-Studio
• TestDisk / PhotoRec

Η διαδικασία περιλαμβάνει τα εξής βήματα:

1. Σύνδεσε τον δίσκο στον υπολογιστή.
2. Εκτέλεσε το πρόγραμμα ανάκτησης.
3. Επίλεξε το δίσκο προς ανάλυση.
4. Άφησε το λογισμικό να σκανάρει για χαμένα αρχεία.
5. Ανάκτησε τα δεδομένα σε άλλο αποθηκευτικό μέσο, ποτέ στον ίδιο δίσκο.

Αν η ανάκτηση αποτύχει ή τα αρχεία είναι κατεστραμμένα, πιθανότατα υπάρχει φυσική βλάβη και χρειάζεται ειδικός.

🔹 3. Ανάκτηση σε περίπτωση φυσικής βλάβης

Σε περιπτώσεις φυσικής ζημιάς (χτύπημα, καμένες κεφαλές, πρόβλημα πλακέτας), η ανάκτηση δεδομένων γίνεται σε εξειδικευμένο εργαστήριο με clean room.

Η διαδικασία περιλαμβάνει:

1. Άνοιγμα του δίσκου σε αποστειρωμένο περιβάλλον.
2. Αντικατάσταση κεφαλών ή πλακέτας PCB με συμβατό ανταλλακτικό.
3. Αντιγραφή των δεδομένων (image) σε νέο μέσο αποθήκευσης.
4. Ανάγνωση και μεταφορά των αρχείων με επαγγελματικό λογισμικό ανάκτησης.

Αυτή η μέθοδος είναι 100% ασφαλής για τα δεδομένα, αλλά δεν μπορεί να γίνει σε οικιακές συνθήκες.

Πώς να αποφύγεις περαιτέρω ζημιά

Αν ο εξωτερικός δίσκος σου δεν λειτουργεί σωστά:

• Μην τον ανοίγεις. Οι δίσκοι είναι ευαίσθητοι στη σκόνη και στην υγρασία.
• Μην προσπαθείς επανειλημμένα να τον συνδέσεις σε διαφορετικούς υπολογιστές.
• Μην τρέχεις προγράμματα ανάκτησης σε δίσκο που κάνει θόρυβο ή “κλικάρει”.
• Απέφυγε το “Quick Format” – καταστρέφει τη δομή του συστήματος αρχείων.

 Κόστος Ανάκτησης Δεδομένων από Εξωτερικό Δίσκο

Το κόστος διαφέρει ανάλογα με τη βλάβη και τον τύπο του δίσκου (HDD ή SSD):

Οι επαγγελματικές εταιρείες παρέχουν δωρεάν διάγνωση ώστε να γνωρίζεις εκ των προτέρων το ποσοστό επιτυχίας και το κόστος.

Πότε να απευθυνθείς σε επαγγελματία

Είναι καλύτερο να εμπιστευτείς εξειδικευμένο τεχνικό όταν:

• Ο δίσκος δεν αναγνωρίζεται ούτε από το BIOS.
• Ακούς ήχους “κλικ” ή “γρατζουνίσματος”.
• Τα προγράμματα ανάκτησης δεν βρίσκουν αρχεία ή εμφανίζουν σφάλματα.
• Υπάρχει φυσική ζημιά από πτώση ή υγρασία.

Η επαγγελματική ανάκτηση είναι η μόνη ασφαλής επιλογή για να μην χαθούν οριστικά τα δεδομένα.

Πώς να προστατεύσεις τα δεδομένα σου στο μέλλον

• Κάνε συχνά αντίγραφα ασφαλείας (backup) σε cloud ή άλλο δίσκο.
• Μην μετακινείς τον δίσκο όσο είναι συνδεδεμένος.
• Απόφυγε τη χρήση του σε ασταθή επιφάνεια.
• Να κάνεις ασφαλή κατάργηση συσκευής πριν την αποσύνδεση.
• Αν ο δίσκος είναι παλιός, αντικατάστησέ τον προληπτικά πριν χαλάσει.

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

1. Μπορώ να ανακτήσω τα δεδομένα μόνος μου;
   Ναι, αν η βλάβη είναι λογική και ο δίσκος αναγνωρίζεται. Αν κάνει θόρυβο ή δεν περιστρέφεται, χρειάζεται ειδικός.
2. Χρειάζεται να ανοίξω τον δίσκο;
   Όχι! Το άνοιγμα εκτός clean room μπορεί να προκαλέσει μόνιμη απώλεια δεδομένων.
3. Πόσο χρόνο διαρκεί η ανάκτηση;
   Από 1 έως 3 ημέρες για λογικές βλάβες. Σε φυσικές βλάβες μπορεί να χρειαστούν 5–10 ημέρες.
4. Τι πιθανότητες επιτυχίας έχει η ανάκτηση;
   Σε λογικές βλάβες, το ποσοστό επιτυχίας ξεπερνά το 90%. Σε μηχανικές, εξαρτάται από την έκταση της ζημιάς στα platters.
5. Μπορούν να σωθούν τα δεδομένα μετά από πτώση;
   Στις περισσότερες περιπτώσεις, ναι. Αν όμως οι κεφαλές έχουν “ξύνει” την επιφάνεια του δίσκου, η ανάκτηση είναι περιορισμένη.

Συμπέρασμα

Η ανάκτηση δεδομένων από εξωτερικό δίσκο μπορεί να είναι απόλυτα επιτυχής, αρκεί να γίνει με προσοχή και τη σωστή μεθοδολογία.
Αν υποψιάζεσαι βλάβη, μην συνεχίζεις τη χρήση του δίσκου και μην επιχειρείς άνοιγμα ή format.
Η έγκαιρη διάγνωση και η παρέμβαση από επαγγελματίες ανάκτησης δεδομένων είναι ο πιο σίγουρος τρόπος να σώσεις τα αρχεία σου με ασφάλεια.